Metin Erksan

1929 yılında Çanakkale’de doğdu. İlk ve ortaöğrenimini İstanbul’da tamamladı. Pertevniyal Lisesi mezunu. 1947 yılından başlayarak çeşitli gazete ve dergilerde sinema makaleleri yayınlanmaya başladı. Üniversite yıllarında da sinemayla ilgilendi. 1950 yılında Atlas Film için Yusuf Ziya Ortaç’ın “Binnaz” adlı filmini senaryolaştırarak sinemaya adımını attı. Film Mümtaz Yener tarafından filme çekildi.

1952 yılında İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Sanat Tarihi Bölümü’nden mezun oldu. Aynı yıl “Dünya” gazetesinde “Kamera” takma adıyla film eleştirileri yazdı. Yine 1952 yılında Bedri Rahmi Eyüboğlu’nun senaryosundan çektiği “Aşık Veysel’in Hayatı-Karanlık Dünya” Metin Erksan’ın ilk filmi oldu. Köy yaşamına gerçekçi bakışı ve şiirsel anlatımıyla yönetmenin siyasal duyarlılığını anlatan film sansürce yasaklandı. Yapımcı çeşitli sahneleri atıp kısaltarak ve Erksan’ın çekmediği sahneleri ekleyerek filmi bir yıl sonra gösterime soktu.

1957 yılında “Dünya Havacıları Türkiye’de” ve “Büyük Menderes Vadisi” isimli iki belgesel film yönetti.

1957′de çektiği ikinci filmi “Dokuz Dağın Efesi” ile büyük ilgi topladı. Daha sonra “Gecelerin Ötesi”, “Yılanların Öcü”, “Acı Hayat” gibi filmlerle toplumsal gerçekçilik türünde ürünler verdi ve “Sinemacılar Kuşağı”nın üç önemli temsilcisinden biri olarak adını duyurdu. “Susuz Yaz”, “Suçlular Aramızda”, “Sevmek Zamanı” ve “Kuyu” gibi filmlerle kendine özgü üslubunu geliştirdi. “Susuz Yaz” adlı filmi 1964′de Uluslararası Berlin Film Festivali’nde büyük ödül olan “Altın Ayı Ödülü”nü kazanarak Türk Sinemasının yurt dışında tanınmasına öncü oldu.
Sinemada aradığı çalışma koşullarını bulamayan Metin Erksan, 1974′de Türkiye’de ilk defa İDGSA Film Arşivi tarafından başlatılan eğitim çalışmalarına katıldı ve Sinema Kursları’nda öğretmen olarak görev aldı.

1974 yılında Sait Faik Abasıyanık’ın “Müthiş Bir Tren”, Kenan Hulusi’nin “Sazlık”, Samet Ağaoğlu’nun “Bir İntihar”, Sabahattin Ali’nin “Hanende Melek” ve Ahmet Hamdi Tanpınar’ın “Geçmiş Zaman Elbiseleri” adlı öykülerini, TRT Kurumu adına “Beş Türk Hikayesi” ismiyle yönetti. Metin Erksan’ın dünyasının ve sinema dilinin güçlü izlerini taşıyan bu filmler, farklı değerlendirmelere ve tartışmalara yol açtı.

1975′den itibaren İDGSA Sinema-TV Enstitüsü’nde Öğretim Görevlisi olarak çalışmaya başladı. 1981 yılında TRT adına sinema alanındaki son çalışması olan “Preveze’den Önce” adlı diziyi gerçekleştirdi.

Özellikle yurt dışında büyük ilgi toplayan, bir çok festivalde çeşitli ödüller kazanan, adına toplu gösteriler, film haftaları düzenlenen sanatçıya 1997′de Mimar Sinan Üniversitesi Senatosu kararı ile “Onursal Profesörlük” unvanı verildi. Metin Erksan, öğretim görevinin yanı sıra çeşitli dergi ve gazetelerde yazılar yazmaktadır.

Metin Erksan, her dönemde yeniden keşfedilen, sinemasal özellikleriyle en çok tartışma yaratan, anlaşılsa da anlaşılmasa da hırçın kişiliğiyle en çok eleştiri alan ilginç ve konuşkan yönetmendir.